Μεγάλη Τρίτη στα 1900. Κάποιοι Συμιακοί σφουγγαράδες βουτούν στη θάλασσα του νησιού των Αντικυθήρων, ένα νησάκι ανάμεσα στα Κύθηρα και στην Κρήτη… Αντικρίζουν ένα αρχαίο ναυάγιο. Ειδοποιούν τις αρχές… Αρχίζει η ανάσυρση των αρχαίων αντικειμένων από το ναυαγισμένο πλοίο. Τα ευρήματα μεταφέρονται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών.
17 Μαΐου 1902. Ο Βαλέριος Σταής, διευθυντής του Μουσείου και αρχαιολόγος, παρατηρεί ότι ένα απ’ αυτά τα ευρήματα έχει έναν οδοντωτό τροχό και επιγραφές με αστρονομικούς όρους. Η ιστορία αρχίζει…
Το ναυάγιο αυτό, που έλαβε χώρα γύρω στο 87 με 63 π.Χ., έμελλε να διαφωτίσει το θαύμα της αρχαίας Ελληνικής τεχνολογίας. Το πολύπλοκο μηχάνημα, το οποίο χρονολογείται κάπου στο 150 με 100 π.Χ., θεωρείται ο πρώτος ολοκληρωμένος υπολογιστής της Ιστορίας!
Εξαρτήματα από χαλκό, ιδιοφυϊώς τοποθετημένα σε ξύλινο πλαίσιο, συναποτελούν έναν εξαιρετικά «compact» μηχανισμό, πάχους μόλις 5 εκατοστών και ύψους 30! Το αποκαλούσαν και «πινακίδιον», δηλαδή… tablet!
Αστρονομικό ρολόι, αστρολάβος, μπορούσε να υπολογίζει με θαυμαστή ακρίβεια τις εκλείψεις του ήλιου και της σελήνης, καθώς και την κίνηση των γνωστών ουράνιων σωμάτων! Διέθετε και αστρολογικό ημερολόγιο, με δείκτες που περιστρέφονταν γύρω από τον ζωδιακό κύκλο, αποκαλύπτοντας τις κινήσεις και της σελήνης και των πλανητών! Ένας ειδικός δείκτης, δε, συνδεόταν με τα σημαντικότερα γεγονότα, όπως Ολυμπιακοί Αγώνες, Ίσθμια, Νέμεα και Πύθια!
Οι πρώτες λέξεις που διαβάστηκαν πάνω στον μηχανισμό ήταν «Αφροδίτη» και «Ηλίου Ακτίνα». Ακόμα, οι λέξεις «Δωδώνη» και «Αλεξάνδρεια» δείχνουν ότι ο εφευρέτης είχε φτιάξει τον μηχανισμό έτσι, ώστε να μπορεί να χρησιμοποιείται σε πολλές τοποθεσίες!
Άγνωστος ο εφευρέτης, πατέρας του μηχανισμού, ωστόσο θεωρείται ο Αρχιμήδης, ο οποίος είχε κατασκευάσει τη «σφαίρα» του, της οποίας η λειτουργία είναι παρόμοια με του Υπολογιστή των Αντικυθήρων, σύμφωνα με τον Πρόκλο, τον Κικέρωνα και άλλους αρχαίους και νεότερους ερευνητές.
Ο Jacques-Yves Cousteau, ο περίφημος Γάλλος ωκεανολόγος, ο οποίος με το «Καλυψώ» του ερεύνησε το 1976 το ναυάγιο των Αντικυθήρων, είχε δηλώσει τότε ότι «είναι άδικο το ότι δεν έχει αποδοθεί στους Έλληνες η εφεύρεση του υπολογιστή».
Πολλοί, πάρα πολλοί επιστήμονες, Έλληνες και ξένοι, ερευνούν, ανακατασκευάζουν και προσπαθούν να βρουν περαιτέρω εξηγήσεις για τον Υπολογιστή με τα πάρα πολλά γρανάζια και τον εξαιρετικά πολύπλοκο μηχανισμό του. Είναι μία ιστορία εν εξελίξει.
O καθηγητής Φυσικής Διαστήματος Ξενοφών Μουσάς, έχει δημιουργήσει πρόσφατα επιστημονική ομάδα από Έλληνες και ξένους ειδικούς με σκοπό την ανακάλυψη και άλλων μυστικών του Υπολογιστή. Δείτε ένα εξαιρετικό ντοκυμαντέρ για το θέμα.
