Εκπαιδευτικοί και κόμματα της αντιπολίτευσης καταγγέλλουν ότι τα προσωπικά δεδομένα εκατομμυρίων φυσικών προσώπων έχουν μείνει έκθετα κατά τη διάρκεια της τηλεκπαίδευσης, προς όφελος ιδιωτικών συμφερόντων. Την ίδια ώρα, όπως καταγγέλλεται, το Υπουργείο Παιδείας προχώρησε σε μία σύμβαση «μαμούθ» με την εταιρία Cisco κόστους 1.896.630 ευρώ για την προμήθεια αδειών χρήσης, ενώ μέχρι πρότινος το Υπουργείο Παιδείας ισχυριζόταν ότι η χρήση της πλατφόρμας είναι δωρεάν.
Επίθεση ΣΥΡΙΖΑ κατά Κεραμέως
«Οι dealers υπουργοί του Μητσοτάκη μετατρέπουν τα προσωπικά δεδομένα εκατομμυρίων πολιτών σε «άυλο κεφάλαιο» της κερδοσκοπίας εταιρειών. Η κα Κεραμέως είναι απολύτως έκθετη πολιτικά», τονίζουν με κοινή δήλωσή τους οι τομεάρχες του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία Νίκος Φίλης και Μάριος Κάτσης.
Η αξιωματική αντιπολίτευση κατηγορεί τη Νίκη κεραμέως για ψευδείς δηλώσεις εντός του κοινοβουλίου στις 8 Απριλίου και στις 27 Νοεμβρίου 200.
8 Απριλίου 2020
Η Νίκη Κεραμέως απαντώντας στον Νίκο Φίλη στη Βουλή επισήμανε ότι ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ «ενοχλείται» επειδή «ιδιωτικοί πάροχοι έδωσαν δωρεάν δεδομένα … που ήλθε μια εταιρεία και δίνει δωρεάν τη δυνατότητα σε όλη τη χώρα, στο ένα εκατομμύριο τετρακόσιες χιλιάδες μαθητές της χώρας να έχουν τη δυνατότητα να βλέπουν ζωντανά τους εκπαιδευτικούς τους … Τόσο πολύ ποινικοποιείτε τον ιδιωτικό τομέα». Και προσθέτει «η CISCO παρέχει δωρεάν αυτή την υπηρεσία! Δωρεάν για όλες τις εκπαιδευτικές δομές της χώρας».
27 Νοεμβρίου 2020
Η Νίκη Κεραμέως απαντώντας στην Χαρά Κεφαλίδου αναφέρει τα εξής: «πρόκειται για μια αποδοχή δωρεάς … είναι μία αποδοχή δωρεάς που δεν έχει υποχρεώσεις … Η σύμβαση είναι αποδοχή δωρεάς. Δεν ξοδεύει ούτε ένα ευρώ ο Έλληνας φορολογούμενος».
Τα γεγονότα
Κατά τη διάρκεια του πρώτου lock-down ξεκινά προαιρετικά σε πρώτο χρόνο τηλεκπαίδευση, με αρκετά τεχνικά και οργανωτικά προβλήματα.
-Στις 8 Μαΐου 2020 η κυβέρνηση εγκρίνει νομοθετική ρύθμιση που προβλέπει την αναμετάδοση μαθήματος μέσω κάμερας στην τάξη.
-Στις 14 Μαΐου 2020, η ΟΙΕΛΕ καταθέτει αναφορά στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ) για την προστασία προσωπικών δεδομένων μαθητών και εκπαιδευτικών.
-Στις 16 Μαΐου 2020 εκδίδεται υπουργική απόφαση για «σύγχρονη αναμετάδοση μαθήματος μέσω κάμερας στην τάξη».
-Στις 18 Μαΐου 2020 η αρχή προσωπικών δεδομένων ζητά διευκρινίσεις από το Υπουργείο παιδείας για πιθανόν παραλείψεις που δημιουργούν κινδύνους για τη διαρροή προσωπικών δεδομένων. Παράλληλα, η Διδασκαλική Ομοσπονδία Ελλάδος ζητά από το υπουργείο να της δοθεί η Εκτίμηση Αντικτύπου.
-Στις 10 Ιουλίου 2020 δημοσιεύεται Μελέτη Εκτίμησης Αντικτύπου, εκδοθείσα παράτυπα, ανυπόγραφη και χωρίς αριθμό πρωτοκόλλου.
-Στις 7 Σεπτέμβρη 2020, υπάρχει γνωμοδότηση υπ’ αριθ. 4/2020 της ΑΠΔΠΧ. Εντοπίζονται σοβαρά κενά και δίνεται 3μηνη προθεσμία συμμόρφωσης και κανονικής διαδικασίας έκδοσης Εκτίμησης Αντικτύπου.
-Στις 12 Σεπτέμβρη 2020 εκδίδεται υπουργική απόφαση για τη διαδικασία της τηλεκπαίδευσης για το σχολικό έτος 2020-2021.
-Στις 5 Οκτωβρίου 2020 υπάρχει νέα καταγγελία της ΟΙΕΛΕ στην ΑΠΔΠΧ.
-Στις 7 Νοεμβρίου 2020, ξεκινά η τηλεκπαίδευση και το σύστημα παρουσιάζει δυσλειτουργίες.
-Στις 12 Νοεμβρίου 2020, η Νίκη Κεραμέως αναφέρει ότι πρόκειται για δωρεά από τη Cisco και καλεί τα κόμματα στο γραφείο της για να δουν τη σύμβαση.
-Στις 27 Νοεμβρίου 2020, η υπουργός Παιδείας & Θρησκευμάτων απαντά στη Βουλή ότι πρόκειται για αποδοχή δωρεάς και πως δεν την καταθέτει στη Βουλή, αλλά καλεί τα κόμματα στο γραφείο της για να τη δουν.
-Στις 8 Δεκεμβρίου 2020, το υπουργείο παιδείας δημοσιεύει τη νέα Εκτίμηση Αντικτύπου που εκπονήθηκε από τη Νομική του ΕΚΠΑ. Εκκρεμεί η απόφαση της ΑΠΔΠΧ σχετικά με αυτήν. Το περιεχόμενό της αποκαλύπτει ότι έχουν συναφθεί δύο συμβάσεις δωρεάς (11/9/2020 και 9/11/2020) και μία τροποποίηση της δεύτερης στις 4/12/2020.
Την επιστολή του διευθυντή του υπουργού Κυριάκου Πιερρακάκη στην Κοινωνία της Πληροφορίας στις 28/12/2020, με την οποία ζητούσε να αγοραστούν 154.000 άδειες Cisco Webex for Education ετήσιας χρήσης για τις ανάγκες του υπουργείου Παιδείας, ακολούθησε η απόφαση (ΑΔΑ: Ω5ΑΗ469Η4Σ-ΨΧΟ 04/01/2021) του διευθύνοντος συμβούλου της ΚτΠ για τροποποίηση των από 7/12/2020 και 10/12/2020 εκτελεστικών συμβάσεων που είχαν υπογραφεί με τη «Logicom Solutions LTD» και την ένωση εταιρειών «ΟΤΕ Α.Ε. – SPACE HELLAS A.E. – UNISYSTEMS MAE», αντίστοιχα, χωρίς προηγούμενη επίσημη διαβούλευση, διαγωνισμό ή διαπραγμάτευση με εταιρείες. Με αυτό τον τρόπο, η πλατφόρμα της Huawei και ενός ακόμη προϊόντος με την ονομασία «Desktop Conf Clients» αντικαθίστανται από τις πλατφόρμες Webex (for Education) και Jabber της Cisco στις εκτελεστικές συμβάσεις υλοποίησης του Εθνικού Δικτύου Δημόσιου Τομέα «ΣΥΖΕΥΞΙΣ ΙΙ».
Καταγγελίες για παραβίαση προσωπικών δεδομένων
Θύελλα αντιδράσεων έχουν προκαλέσει οι καταγγελίες από εκπαιδευτικούς φορείς και κόμματα της αντιπολίτευσης ότι η εταιρία Cisco έχει τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσει τα προσωπικά δεδομένα εκατομμυρίων μαθητών και εκπαιδευτικών για επιχειρηματικούς σκοπούς και όχι για «στατιστικούς σκοπούς».
Όπως υποστηρίζουν οι καταγγέλλοντες η διαδικασία αυτή αφορά τα μεταδεδομένα, δηλαδή εκείνα τα δεδομένα που προσδιορίζουν συμπεριφορές και προτιμήσεις, ενώ υπό προϋποθέσεις δύνανται να χρησιμοποιηθούν ακόμη και για συμπεριφορική ανάλυση. Σύμφωνα με τις καταγγελίες, η Cisco έχει στα χέρια της μεταδεδομένα 1,5 εκατομμυρίου φυσικών προσώπων, τα οποία μπορεί να αξιοποιήσει για απροσδιόριστο χρονικό διάστημα, με τον τρόπο που η ίδια επιλέξει.
